Kim jest pracownik biurowy w nomenklaturze zawodów

KIM JEST PRACOWNIK BIUROWY W NOMENKLATURZE ZAWODÓW

W rozporządzeniu Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 grudnia 2004 r. w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalności dla potrzeb rynku pracy oraz zakresu jej stosowania (Dz. U. z dnia 16 grudnia 2004 r.) określono klasyfikację zawodów i specjalności dla potrzeb rynku pracy.

Klasyfikacja miała służyć ujednoliceniu nazewnictwa zawodów i specjalności występujących na rynku pracy oraz racjonalnemu planowaniu obsługi rynku pracy i określaniu jego struktury zawodowej. Rozporządzenie weszło w życie z dniem 1 stycznia 2005 r. W załączniku do rozporządzenia możemy przeczytać, że klasyfikację opracowano na podstawie Międzynarodowego Standardu Klasyfikacji Zawodów ISCO-88 oraz jego nowej edycji z 1994 roku, tzw. ISCO-88 (COM), dostosowanej do potrzeb Unii Europejskiej.

Klasyfikacja jest pięciopoziomowym, hierarchicznie usystematyzowanym zbiorem zawodów i specjalności występujących na rynku pracy. Grupuje poszczególne zawody (specjalności) w coraz bardziej zagregowane grupy oraz ustala ich symbole i nazwy. Struktura klasyfikacji oparta jest na systemie pojęć, z których najważniejsze to: zawód, specjalność.

Zawód zdefiniowany został jako zbiór zadań (zespół czynności) wyodrębnionych w wyniku społecznego podziału pracy, wykonywanych stale lub z niewielkimi zmianami przez poszczególne osoby i wymagających odpowiednich kwalifikacji (wiedzy i umiejętności), zdobytych w wyniku kształcenia lub praktyki. Wykonywanie zawodu stanowi źródło dochodów.

Zawód może dzielić się na specjalności. Specjalność jest wynikiem podziału pracy w ramach zawodu, zawiera część czynności o podobnym charakterze (związanych z wykonywaną funkcją lub przedmiotem pracy), wymagających pogłębionej lub dodatkowej wiedzy i umiejętności, zdobytych w wyniku dodatkowego szkolenia lub praktyki.Umiejętność określono jako sprawdzoną możliwość wykonania odpowiedniej klasy zadań w ramach zawodu (specjalności), natomiast przez kwalifikacje zawodowe rozumiane są układy wiedzy i umiejętności wymagane do realizacji składowych zadań zawodowych.

Dla celów klasyfikacji istotne są dwa aspekty kwalifikacji: poziom i specjalizacja. Specjalizację kwalifikacji zdefiniowano przez rodzaj koniecznej wiedzy czy umiejętność posługiwania się określonymi urządzeniami i narzędziami lub przez rodzaj stosowanych materiałów czy produkowanych wyrobów albo rodzaj świadczonych usług.

Struktura klasyfikacji jest wynikiem grupowania zawodów na podstawie podobieństwa kwalifikacji zawodowych wymaganych dla realizacji zadań danego zawodu (specjalności), z uwzględnieniem obydwu aspektów kwalifikacji, tj. ich poziomu i specjalizacji. Wymienione kryteria posłużyły grupowaniu poszczególnych zawodów i specjalności w grupy elementarne, a te z kolei w bardziej zagregowane grupy średnie, duże i wielkie. W efekcie struktura klasyfikacji obejmuje: 10 grup wielkich, 30 grup dużych (jako wewnętrzny podział grup wielkich), 116 grup średnich (jako wewnętrzny podział grup dużych) i 392 grupy elementarne (jako wewnętrzny podział grup średnich), przy czym grupy elementarne obejmują 1.707 zawodów i specjalności. Poniższa tabela odnosi się jedynie do kilku wielkich grup, w jakiej możemy spotkać osoby o kwalifikacjach administracyjno biurowych.

Kolejne, coraz bardziej szczegółowe podziały na grupy duże, średnie i elementarne dokonywane są na podstawie coraz to większej specjalizacji kwalifikacji, związanej – jak wspomniano wcześniej – z rodzajem wymaganej wiedzy, stosowanych narzędzi i maszyn czy materiałów oraz produkowanych dóbr i usług.

• 343 Średni personel biurowy• 3431 Pracownicy administracyjni, sekretarze i pokrewni• 343101 Pracownik administracyjny* (zawód szkolny: Technik administracji)• 343102 Sekretarka medyczna• 343103 Sekretarka notarialna• 343104 Sekretarz asystent• 343105 Sekretarz biura zarządu• 343106 Sekretarz konsularny• 343107 Sekretarz sądowy• 343190 Pozostali pracownicy administracyjni, sekretarze i pokrewni

• 4 PRACOWNICY BIUROWI• 41 PRACOWNICY OBSŁUGI BIUROWEJ• 411 Sekretarki i operatorzy maszyn biurowych• 4111 Sekretarki• 411101 Sekretarka• 4112 Operatorzy procesorów tekstu• 411201 Operator procesorów tekstu• 4113 Operatorzy wprowadzania danych• 411301 Operator wprowadzania danych• 4114 Maszynistki i stenografowie• 411401 Maszynistka• 411402 Stenograf• 412 Pracownicy do spraw finansowo-statystycznych• 4121 Pracownicy do spraw finansowo-statystycznych• 412101 Asystent do spraw statystyki• 412102 Asystent rachunkowości* (zawód szkolny: Technik rachunkowości)• 412103 Asystent w biurze maklerskim• 412190 Pozostali pracownicy do spraw finansowo-statystycznych

• 419 Pracownicy obsługi biurowej gdzie indziej niesklasyfikowani• 4191 Pracownicy obsługi biurowej gdzie indziej niesklasyfikowani• 419101 Pracownik biurowy* (zawód szkolny: Technik prac biurowych)• 419102 Pracownik do spraw ewidencji ludności• 419103 Pracownik do spraw osobowych• 419104 Pracownik kancelaryjny• 419190 Pozostali pracownicy obsługi biurowej gdzie indziej niesklasyfikowani

Można się spierać o słuszność takiego podziału, bo czym się różni 343 – Średni personel biurowy od 411 – Sekretarki i operatorzy maszyn biurowych lub 419 – Pracownicy obsługi biurowej gdzie indziej niesklasyfikowany.

Założenia podziału są słuszne, ponieważ zawód jest zbiorem zadań, a każdy zawód może się dzielić na specjalności. Jednakże w praktyce specjalizacja jest określana przez miejsce, w którym zostaje zatrudniony pracownik. Ogólne przygotowanie do zawodu zdobywa się więc w szkole lub na uczelni natomiast specjalizacja wiąże się z miejscem pracy zatrudnionej osoby.