Socjalizacja

Socjalizacja - proces (oraz rezultat tego procesu) nabywania przez jednostkę systemu wartości, norm oraz wzorów zachowań, obowiązujących w danej zbiorowości. Socjalizacja trwa przez całe życie człowieka. Na drodze socjalizacji człowiek uczy się podstaw interakcji społecznych, poznaje społeczne normy postępowania i wartości, nabywa umiejętność posługiwania się przedmiotami, a także kształtuje swoją osobowość.

Mechanizmy socjalizacyjne



Występują różne mechanizmy socjalizacyjne. Wśród nich można wymienić:
  • pełnione role społeczne - wyznaczają pozycję jednostki w strukturze grupy, określają jej uprawnienia nadane przez grupę i czynniki zabezpieczenia tych uprawnień oraz obowiązki, jakie musi ona wypełnić;
  • odruchy warunkowe - powstają na bazie popędu i skojarzonego z nim bodźca. W ten sposób tworzy się mechanizm, który warunkuje popędowe formy zachowania, przystosowując je do wymagań grupy społecznej;
  • kanalizacja - mechanizm kanalizacji polega na tym, że społeczeństwo determinuje sposoby zaspokajania potrzeb przez jednostkę. Stosuje ono jeden, albo zaledwie kilka sposobów, które przyswaja dana osoba i je realizuje w swoim życiu. Staje się w ten sposób zdolną do powielania tych metod i wynajdywania środków w otoczeniu do zaspokajania własnych potrzeb. Zresztą grupa nie pozostawia zbytniego marginesu swobody w wyborze tych środków i stosowaniu określonych sposobów. Występuje silny nacisk na podporządkowanie się jednostki obowiązującym już wzorom społecznego zachowania się w określonych sytuacjach związanych z zaspokajaniem potrzeb. Kanalizacja zresztą determinuje upodobania członków grupy, ich gusty w zakresie wyboru określonych środków związanych bezpośrednio z funkcjonowaniem organizmu, albo zachowaniem swojego statusu społecznego;
  • Motywy i aspiracje - są związane z rozwojem zainteresowań jednostki z jej pragnieniami i dążeniami, czyli kulturowo zdeterminowanymi siłami dynamizującymi jednostkę do określonego zachowania się. Motywem nazywa się czynnik popychający ludzi do działania. Przejawia się on w wybiórczej aktywności skierowanej na osiągnięcie jakiegoś celu. Aspiracje również angażują człowieka w realizację określonych celów (zwykle odległych) i określają też spodziewany wynik podjętego działania;
  • identyfikacja i internalizacja - skutki percepcji panujących w danej grupie wzorów, norm i wartości społecznych, skutki przemyśleń o tychże elementach życia społecznego jak również emocjonalne ustosunkowanie się do nich.


Socjalizacja w organizacji



Socjalizację w organizacji należy rozumieć jako proces, w którym pracownik nabywa wiedzę i umiejętności potrzebne do oceny jego roli w organizacji[1]. Kiedy osoby nowo zatrudnione są w trakcie procesu socjalizacji, dowiadują się o kwestiach dotyczących organizacji, jej historii, wartości, żargonu, kultury i obowiązujących procedur. Zdobyta wiedza o przyszłym środowisku pracy wpływa na sposób, w jaki pracownicy wykorzystują swoje umiejętności w pracy. Nowi pracownicy poznają też konkretnych ludzi, w którymi będą pracować na co dzień, swoją własną rolę w organizacji, umiejętności konieczne w ich pracy, a także wymogi formalne i nieformalne. Socjalizacja pełni funkcję systemu kontrolnego, w którym osoby nowo zatrudnione uczą się przyswajania do nowego środowiska oraz przestrzegania wartości i zasad organizacji.

Bibliografia



ostatnia modyfikacja 20 sierpnia 2016 r.