Rola grupowa

Rola grupowa - rodzaje ról społecznych podejmowanych w małych grupach. Role grupowe kształtują się różnie, w zależności od tego, jak bardzo grupa jest rozwinięta.

Początkowo, kiedy pracownicy dopiero się poznają, mogą wchodzić w następujące role:
  • lider dominacji– w nowej, mało ustrukturalizowanej sytuacji próbuje przejąć przywództwo zadaniowe, nadaje ramy formalne interakcjom, stara się wyznaczyć cele lub reguły;
  • lider sympatii – dostarcza oparcia, zrozumienia, ciepła, wczuwa się w nastroje większości, ma tendencje opiekuńcze;
  • błazen grupowy – osoba, której zachowanie sprzyja rozładowaniu napięcia przez humor (sama źle toleruje napięcie);
  • kozioł ofiarny – kanalizuje napięcie grupowe, źle toleruje lęk, przejawia brak wrażliwości na nastrój grupy albo źle odbiera sygnały dystansowania się i złości (na tej osobie grupa rozładowuje agresję);
  • outsider – osoba, która budzi niepokój grupy i pozostaje na uboczu; początkowo grupa poświęca jej czas, a jeśli to nie skutkuje, osoba ta jest izolowana i odrzucana przez grupę;
  • dobry uczeń – pragnie podporządkować się zaleceniom i oczekiwaniom pracodawcy, stara się być względem niego uległy, by zasłużyć na akceptację i uniknąć odtrącenia.


Kiedy grupa jest już ukształtowana, pracownicy wchodzą w nowe role, np.:
  • wyraziciel nastrojów grupowych – odbiera przeżywane przez grupę emocje, wyraża je niewerbalnie lub werbalnie;
  • stabilizator emocji grupowych – potrafi interpretować wydarzenia w grupie, nadaje im znaczenie;
  • sumienie grupy – pilnuje przestrzegania norm moralnych, wzbudza poczucie winy;
  • dziecko grupowe – jest pod ochroną pozostałych, może występować pod dwiema postaciami:
    • biedne dziecko – okazuje bezradność, niezdecydowanie;
    • szalone dziecko – może demonstrować zachowania rebelianckie;
  • dobra mama (kochany wujaszek) – inni oczekują wsparcia od tej osoby, może mieć kłopoty z ustanawianiem granic;
  • bard grupowy (filozof grupowy) – osoba wrażliwa na nastrój grupy, metaforycznie ujmuje sens wydarzeń w grupie, poszukuje sensu egzystencjalnego;
  • opozycjonista – kwestionuje decyzje grupy i pracodawcy, uruchamia krytyczne myślenie na temat reguł i norm.

Zobacz też

Bibliografia

ostatnia modyfikacja 20 sierpnia 2016 r.