Bezrobocie

Bezrobocie - zjawisko społeczne, które polega na tym, że zdolni, chętni do pracy i chętnie jej poszukujący ludzie w wieku produkcyjnym nie mogą znaleźć zatrudnienia.

Spis treści

Rodzaje bezrobocia



Rodzaje bezrobocia obejmują:
  • bezrobocie frykcyjne (przejściowe) - tworzą je osoby zmieniające w danym momencie pracę, osoby wchodzące na rynek pracy (np. absolwenci szkół), osoby powracające na ten rynek (matki po urlopach wychowawczych). Charakterystyczne dla tego rodzaju bezrobocia są jego krótkotrwałość oraz płynność;
  • bezrobocie strukturalne - powstaje w wyniku zmian poziomu zatrudnienia w poszczególnych sektorach i gałęziach gospodarki a bieżącym niedopasowaniem się struktury podaży pracy do tych zmian (kwalifikacje pracowników przestają być adekwatne do wymagań pracodawców). Cechą charakterystyczną bezrobocia strukturalnego jest jego długookresowość, ponieważ jego likwidacja wymaga zmiany kwalifikacji;
  • bezrobocie globalne - wiąże się z nadwyżką całkowitej podaży siły roboczej nad całkowitym popytem;
  • bezrobocie przymusowe - pozostawanie bez pracy związane jest z obiektywną sytuacją na rynku pracy (brak miejsc pracy);
  • bezrobocie dobrowolne - wynika z niezaakceptowania przez bezrobotnych oferowanych na rynku pracy płac;
  • bezrobocie cykliczne - pojawia się na ogół w sytuacji wahań poziomu produkcji wywołanych spadkiem ogólnego poziomu wydatków konsumpcyjnych. Ten rodzaj bezrobocia przejawia się znacznie silniej w branżach produkujących artykuły luksusowe. Szczególną formę bezrobocia cyklicznego stanowią osoby zatrudniane sezonowo w branżach, w których wynika to z corocznego sezonowego wzrostu produkcji w pewnych porach roku (rolnictwo, turystyka);
  • bezrobocie jawne - bezrobotni objęci oficjalnymi statystykami;
  • bezrobocie ukryte (utajone) - obejmuje niewykorzystane zasoby siły roboczej, które nie są zarejestrowane jako bezrobotne.


Pozytywne skutki bezrobocia



Do pozytywnych skutków bezrobocia należą:
  • korzystny wpływ na konkurencyjność na rynku pracy - stymulacja wzrostu poziomu wykształcenia i kwalifikacji zawodowych wśród osób poszukujących pracy;
  • wzrost motywacji do kształcenia, do zwiększania nakładów na inwestycje w kapitał ludzki (co prowadzi do przyspieszenia procesów długofalowego wzrostu gospodarczego kraju);
  • możliwość realokacji zasobów ludzkich przy głębokich przemianach strukturalnych gospodarki z zawodów nieopłacalnych i nieefektywnych do zawodów nowoczesnych i efektywnych;
  • walka z inflacją - ponieważ wyższy poziom bezrobocia oznacza osłabienie pozycji pracowników i związków zawodowych w przetargach płacowych z pracodawcami, co z kolei prowadzi do zmniejszenia presji na wzrost płac. Wzrost bezrobocia osłabia także dynamikę popytu na towary, która odgrywa rolę w kształtowaniu inflacji;
  • wzrost motywacji pracowników do bardziej efektywnej i solidnej pracy oraz ograniczenie nadmiernej fluktuacji kadr, przez co dochodzi do racjonalizacji zatrudnienia i poprawy efektywności gospodarowania;
  • zainteresowanie elastycznymi formami pracy w tym wolontariatem jako elementem Indywidualnego Planu Działania osoby bezrobotnej zawieranym z doradcą zawodowym.


Zobacz też

Bibliografia







  • J. Strelau: Psychologia. Podręcznik akademicki, Gdańskie Wydawnictwo Psychologiczne, Gdańsk 2000
ostatnia modyfikacja 27 października 2015 r.