ANOVA Gauge R&R ang. ANOVA gauge repeatability and reproducibility



ANOVA Gauge R&R - technika analizy systemów pomiarowych wykorzystywana w Six Sigma, która używa analizy wariancji modelu przypadkowych skutków, aby ocenić system pomiarowy. Ocena systemu pomiarowego nie jest ograniczona do przyrządów pomiarowych, ale do wszystkich typów narzędzi pomiarowych, metod testowania i innych systemów pomiarowych.

Cel

ANOVA gauge R&R mierzy ilość zmienności wywołanej w pomiarach za pomocą samego systemu pomiarowego i porównuje ją z całością zaobserwowanej zmienności, aby określić użyteczność systemu pomiarowego. Jest kilka czynników mających wpływ na system pomiarowy, m.in.:
  • Narzędzia pomiarowe - przyrządy lub narzędzia oraz wszystkie elementy montażowe i pomocnicze. Przykładami źródeł odchyleń w systemie pomiarowym są: łatwość w używaniu maszyny, niechlujstwo w łączeniu części i tzw. bloki "zero". W systemach realizujących pomiary elektryczne źródłami odchyleń jest "szum elektryczny" i rozdzielczość przetworników analogowo-cyfrowych.
  • Operatorzy (ludzie) - umiejętności i zdyscyplinowanie osób wykonujących pomiar w postępowaniu zgodnie z pisemnymi lub ustnymi instrukcjami.
  • Metody testowania - sposoby zestawienia urządzeń pomiarowych, sprzęty testowe, sposoby rejestracji danych, itp.
  • Specyfikacja - wyszczególnienie lub wartości wzorcowe na podstawie których pomiar jest zgłaszany. Ranga lub tolerancja inżynierska nie mają wpływu na pomiar, ale są ważnym czynnikiem w ocenianiu użyteczności systemu pomiarowego.
  • Części lub próbki (które są mierzone) - niektóre przedmioty są łatwiejsze do zmierzenia niż inne. System pomiarowy może być dobry do zmierzenia długości stalowych bloków, ale nie do mierzenia np. gumowych części.


Główne aspekty Gauge R&R

Istnieją dwa główne aspekty:
  • Powtarzalność - rozbieżność w pomiarach przeprowadzonych przez jedną osobę lub narzędzie pomiarowe na tym samym lub na kopii przedmiotu i w tych samych warunkach.
  • Reprodukcja - rozbieżność wywołana różnymi operatorami, narzędziami lub laboratoriami mierzącymi ten sam przedmiot lub skopiowaną próbkę.


W zrozumieniu istoty Gauge R&R Ważne jest zrozumienie różnicy pomiędzy dokładnością i precyzją. Gauge R&R zajmuje się tylko precyzją systemu pomiarowego. Powszechne jest badanie wskaźnika P/T, który jest miernikiem precyzji systemu pomiarowego w kontekście (całości) tolerancji procesu produkcji, którego jest częścią. Jeśli wskaźnik P/T jest niski, wpływ systemu pomiarowego na jakość produktu jest mały. Jeśli wskaźnik P/T jest większy, oznacza to, że system pomiarowy "zjada" dużą część tolerancji. W częściach, które nie posiadają wystarczającej tolerancji mogą być mierzone przez system pomiarowy jako akceptowane. Ogólnie wskaźnik P/T mniejszy niż 0.1 oznacza, że system pomiarowy może wiarygodnie określić, czy dana część spełnia specyfikacje tolerancji. Wskaźnik P/T większy niż 0.3 sugeruje, że nieakceptowane części będą mierzone jako akceptowane (i na odwrót) przez system pomiarowy sprawiając, że system będzie niewłaściwy dla procesu dla którego jest użyty.

Anova gauge R&R jest ważnym narzędziem w metodyce Six Sigma i jest także wymagany dla pakietu dokumentacji PAAP (ang. Production Part Approval Process).

Nie ma uniwersalnego kryterium minimalnych, przykładowych wymagań dla matrycy GRR. Określenie ryzyka zależy od faktu jak krytyczny i jak kosztowny jest pomiar i należy do inżyniera jakości. Zasada 10x2x2 (dziesięć części, dwóch operatorów, dwa powtórzenia) jest akceptowaną kontrolą dla większości badań, mimo że ma tylko kilka stopni swobody dla elementów operatora. Używa się kilkunastu metod oceniania rozmiaru próbki i stopnia replikacji.

Bibliografia

ostatnia modyfikacja 20 sierpnia 2016 r.